In april van dit jaar stond plastic op de agenda van de jaarlijkse algemene vergadering van een van Europa's grootste banken in Amsterdam (Nederland). Activisten en leden van de Break Free From Plastic-beweging brachten hun zorgen rechtstreeks onder de aandacht van de raad van bestuur van ING Bank. waarbij de opvallende discrepanties tussen de publiekelijk bekendgemaakte duurzaamheidsverplichtingen en de veel minder in de media besproken financieringsbeslissingen aan de kaak worden gesteld.
Ondanks de goed gedocumenteerde schade die plastic toebrengt aan het milieu en de menselijke gezondheid, ontbreekt plastic in het milieubeleid van veel banken.Banken zijn nauwelijks ter verantwoording geroepen voor hun bijdrage aan de plasticcrisis, ondanks hun centrale rol in de financiering van de productie en verspreiding van plastic wereldwijd.
Fotocredit: Milieudefensie/Edo Landwehr, 2026
Geen beleid, geen beperkingen
Financiering is de zuurstof die de plasticproductie in leven houdt, en dat is precies waarom het beleid van banken zo belangrijk is. Wanneer een bank een plasticbeleid vaststelt, stelt ze duidelijke grenzen aan wat ze wel en niet financiert. Dit geeft een krachtig signaal af aan de markt dat de meest schadelijke onderdelen van de plasticwaardeketen een reëel financieel en reputatierisico met zich meebrengen. Zonder dergelijk beleid zijn er geen beperkingen en stroomt kapitaal vrijelijk naar plasticproducenten, waardoor de industrie ongehinderd kan groeien. Naast de plasticproductie zelf financieren banken ook bedrijven die de vraag naar wegwerpplastics stimuleren en ondersteunen ze technologische ontwikkelingen in de downstream-keten waarvan veel activisten en onderzoekers beweren dat ze de overgang naar systemen voor vermindering, hergebruik en navulling juist vertragen.
Beleid schept ook verantwoording: zodra een bank een publieke toezegging doet, kan ze daaraan worden gehouden door actievoerders, aandeelhouders en toezichthouders. Aangezien de bouw en opschaling van plasticproductie extreem kapitaalintensief is, is het beperken van de toegang tot die financiering een van de meest directe middelen om de plasticproductie bij de bron terug te dringen.
Fotocredit: Fair Resource Foundation, 2026
ING heeft, net als veel andere banken, momenteel geen financieringsbeleid voor kunststoffen met duidelijke criteria voor het beperken of uitsluiten van financiering voor de productie van kunststoffen. ING erkent dit publiekelijk. dat plastic afval en vervuiling een "nadeel" zijn. Het wijst er ook op dat de hoeveelheid plastic afval naar verwachting zal verdrievoudigen tegen 2060, waarvan de helft nog steeds op stortplaatsen belandt en minder dan een vijfde wordt gerecycled. ING stelt dat het klanten financiert in de gehele plasticwaardeketen, "van de productie aan de bron tot de gebruikers van plastic en de inzameling, sortering en recycling aan de eindfase."
Al met al roept dit vragen op over hoe ING's erkenning van plasticvervuiling zich vertaalt in haar financieringsbeslissingen, met name in de afwezigheid van duidelijke criteria om de voortdurende uitbreiding van de productie van nieuw plastic te beperken.
Onze plek aan tafel opeisen
Algemene aandeelhoudersvergaderingen zijn bijeenkomsten waar het management van een bedrijf verslag uitbrengt aan de aandeelhouders en waar de kloof tussen duurzaamheidsverplichtingen en het daadwerkelijke bedrijfsgedrag aan het licht komt. Door middel van aandeelhoudersactivisme hebben maatschappelijke organisaties geleidelijk toegang gekregen tot algemene aandeelhoudersvergaderingen, waarbij ze met kleine aandelenpakketten druk uitoefenen op de besluitvorming binnen het bedrijf. Het is een tactiek die al lange tijd door klimaatgroepen wordt gebruikt en die net zo effectief blijkt te zijn in de strijd tegen plasticvervuiling.
Directieleden kunnen e-mails, campagnes en persberichten negeren, maar ze kunnen een formele vraag die openlijk aan hun belangrijkste investeerders wordt gesteld, niet negeren. Door ons in deze ruimte te begeven, kregen we direct toegang tot de leiding van de bank en de mogelijkheid om een vraag rechtstreeks aan de raad van bestuur te stellen en ING publiekelijk ter verantwoording te roepen.
Allianties aangaan
Activisten en voorvechters van de klimaatbeweging woonden de jaarlijkse algemene vergadering van ING bij en vestigden de aandacht op de investeringen van ING in olie, gas en kolen. Binnen confronteerden aandeelhouders van deze groepen en organisaties de bank met een reeks beleidsvraagstukken, waarmee ze aantoonden dat het maatschappelijk middenveld eensgezind aanwezig is op de plekken waar beslissingen worden genomen.
Fotocredit: Fair Resource Foundation, 2026
Afleiding en defensiviteit: ING's antwoord op onze vraag
Tijdens de algemene vergadering werd ING rechtstreeks gevraagd: hoe kan het, ondanks de erkenning van plasticvervuiling als een materieel risico, de financiering van bedrijven die de productie van nieuw plastic uitbreiden, blijven rechtvaardigen? waaronder INEOS' Project ONE, En de ethaankraker die momenteel in Antwerpen wordt gebouwd? De bank werd ook onder druk gezet om een duidelijke tijdlijn te presenteren voor de eisen van klanten in de gehele plasticwaardeketen, inclusief openbaarmaking van de plasticvoetafdruk, tijdgebonden reductiedoelstellingen en een prioritering van hergebruik- en navulmodellen boven downstream- en technologische oplossingen.
Hun antwoord was zeer teleurstellend. ING verwees naar de Verenigde Naties en de noodzaak van een wereldwijd plasticverdrag, waarmee ze in feite betoogden dat ze pas actie kunnen ondernemen als er internationale kaders zijn.
Een formele brief: waarin betere antwoorden worden geëist.
Het bijwonen van de algemene vergadering van ING was slechts de eerste stap om de bank aan te sporen concrete maatregelen te nemen om haar rol in de plasticcrisis aan te pakken. Deze week heeft de Break Free From Plastic-beweging, samen met leden als Fair Resource Foundation, Plastic Soup Foundation, Women Engage for a Common Future en Fair Finance Guide Germany, een soortgelijke actie ondernomen. hebben een vervolgbrief met een reeks vragen naar ING Bank gestuurd.Dit omvat vragen over hoe ING cliënten beoordeelt die betrokken zijn bij de productie van plastic of gebruikers van plastic verpakkingen, en over het beleid ten aanzien van de financiering van chemische recycling gezien de goed gedocumenteerde ineffectiviteit ervan. De samenwerking met ESG-ratingbureaus om de plasticgerelateerde meetwaarden te verbeteren, de plannen om de financiering voor de productie van fossiele polymeren te verminderen en de tijdlijn voor het ontwikkelen van een strategie die investeringen in en de opschaling van hergebruik- en navulmodellen ondersteunt.
De reactie van ING tijdens hun algemene vergadering in 2026 weerspiegelt een patroon dat we al eerder hebben gezien: het probleem erkennen, de oplossing uitstellen en doorgaan alsof er niets aan de hand is. De formele brief die deze week is verzonden, biedt ING de kans om verder te gaan dan ontwijken en aan te tonen dat hun duurzaamheidsverplichtingen meer zijn dan alleen retoriek. Financiële instellingen, als aanjagers van de plastic- en klimaatcrisis, hebben de macht en de verantwoordelijkheid om een zinvol plasticbeleid te ontwikkelen dat kapitaal wegleidt van plasticproductie en naar echte oplossingen. Tot die tijd zal de kritiek aanhouden.
